Okul Öncesi Öğretmenlerinin Sınıfta Ekran Medyası Kullanım Şekilleri ve Tercihlerinin İncelenmesi

Anahtar Kelimeler: Çocuk ve Medya, Ekran Medyası, Ekran İzleme, Arabuluculuk Stratejileri

Özet

Bu çalışmanın amacı, Türkiye'deki erken çocukluk eğitim ortamlarında çocuk medyasının, özellikle ekran medyası ürünlerini nasıl kullanıldığını ve okul saatlerinde ekran izleme sürelerine nasıl aracılık edildiğini daha iyi anlamaktır. Sınıfta çocuklara en sık hangi içeriklerin gösterildiği, çocukların medya ürünlerini ne kadar süreyle, nerede izlediği ve izlerken ne tür cihazlar kullandıkları incelenmektedir. Ayrıca mevcut çalışmada okul öncesi öğretmenlerinin medya ürünü seçiminde kullandıkları kriterler de araştırılmıştır.  Çeşitli altyapıya sahip okul öncesi öğretmenlerine ulaşmak için çevrimiçi anket yöntemi kullanılmıştır. Araştırmaya 0-6 yaş arası çocuklarla çalışan hem özel hem de devlet okullarından toplam 639 öğretmen katılmıştır. Öğretmenlerin sınıfta ekran medyası kullanım kalıplarını ve tercihlerini araştırmak için açık uçlu ve çoktan seçmeli sorulardan oluşan bir anket kullanılmıştır. Mevcut çalışmanın sonuçlarına göre, okul öncesi eğitim ortamlarındaki birçok çocuk okul saatlerinde ekran medyasına maruz kalmaktadır. Bu uygulama öncelikli olarak eğitim amaçlı gerçekleştirilirken, genellikle günde 30 dakikadan daha az bir süre ile sınırlandırılmıştır. Ayrıca mevcut araştırma, öğretmenlerin en çok yaşa ve gelişime uygunluk, içeriğin algılanan eğitsel değeri, ilgi çekiciliği ve ürünün biçimsel özellikleri kriterlerini dikkate alarak sınıfta kullanmayı tercih ettiklerini göstermiştir.

Makalenin İndirilme Oranı

Henüz bir indirme işlemi yapılmamıştır.

Referanslar

Abelman, R. (1990). From “The Huxtables to ‘Humbards’”: The portrayal of family religious television. J. Bryant (Ed.), Television and the American family içinde (ss.164-184). LEA.

Adu, J. ve Frimpong, S.O. (2018). Grooming Early Childhood Children: The Role of Songs and Rhymes. Ife PsychologIA, 26(1) 182 – 192.

Akçay, D. ve Özcebe, H. (2012) Televizyonun okul öncesi dönemdeki çocukların saldırganlık davranışına etkisi. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi, 55, 82-87.

Akkuş, S., Yılmazer, Y., Şahinöz, A. & Sucaklı, İ. (2015). 3-60 ay arası çocukların televizyon izleme alışkanlıklarının incelenmesi. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal, Uluslararası Katılımlı 3. Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Kongre Kitabı içinde. https://dergipark.org.tr/tr/pub/husbfd/issue/7893/103899

Amerikan Pediatri Akademisi (2001). Children, Adolescents, and Television. Pediatrics, 107, 423-426. http://aappolicy.aappublications.org/cgi/reprint/pediatrics;107/2/423.pdf

Amerikan Pediatri Akademisi (2016). Council on Communications and Media. Media and young minds. Pediatrics, 138(5).

Amerikan Psikoloji Derneği (2020, Nisan 1). What do we really know about kids and screens? https://www.apa.org/monitor/2020/04/cover-kids-screens#:~:text=AAP%20calls%20for%20no%20screen,of%20screen%20time%20per%20day

Anderson, D. R. ve Pempek, T. A. (2005). Television and very young children. American Behavioral Scientist, 48, 505–522.

Anderson, C. A., Gentile, D. A. ve Dill, K. E. (2012). Prosocial, antisocial, and other effects of recreational video games. D. G. Singer & J. L. Singer (Eds.), Handbook of children and the media (2nd ed.) içinde (ss. 249–272). Sage.

Anderson, D. R ve Hanson, K. G. (2009). Children, media, and methodology. American Behavioral Scientist, 52(8), 1204–1219.

Aral, N. ve Doğan Keskin, A. (2018). Examining 0-6 year olds’ use of technological devices from parents’ points of view. Addicta: The Turkish Journal on Addiction, 5, 177–208.

Austin, E. W., Bolls, P., Fujioka, Y. ve Engelbertson, J. (1999). How and why parents take on the tube. Journal of Broadcasting & Electronic Media, 43, 175-192.

Baltaci, A. (2019). Nitel Araştırma Süreci: Nitel Bir Araştırma Nasıl Yapılır?Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 426-438

Bandura, A. (1977). Self-efficacy: toward a unifying theory of behavioral change. Psychological Review, 84(2), 191-215.

Barr, R. F. (2010). Transfer of learning between 2D and 3D sources during infancy: Informing theory and practice. Developmental Review, 30, 128–154.

Bavelier, D., Green, C.S. ve Dye, M.W.G. (2010). Children wired: for better and worse. Neuron, 67, 692-701.

Beyens, I. ve Eggermont, S. (2014). Putting young children in front of the television: Antecedents and outcomes of parents’ use of television as a babysitter. Communication Quarterly, 64, 57-74.

Bordo, S. (1999). The Male Body: a new look at men in public and in private. Farrar, Straus and Giroux.

Carlson, S. A., Fulton, J. E., Lee, S. M., Foley, J. T., Heitzler, C. ve Huhman, M. (2010). Influence of limit-setting and participation in physical activity on youth screen time. Pediatrics, 126(1), e89–e96.

Cesur, S. ve Paker, O. (2007). Televizyon ve Çocuk: Çocukların TV Programlarına İlişkin Tercihleri. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 6(19), 106-125.

Cheung, C. H. M., Bedford, R., Saez De Urabain, I. R. ve Karmiloff-Smith, A. (2017). Daily touchscreen use in infants and toddlers is associated with reduced sleep and delayed sleep onset. Scientific Reports, 7.

Christakis, D., & M. Garrison. (2009). Preschool aged children’s television viewing in child care settings. Pediatrics, 124, 1627-1632.

Cingel, D. P. ve Krcmar, M. (2013). Predicting media use in very young children: The role of demographics and parent attitudes. Communication Studies, 64, 374-394.

Conners-Burrow, N.A., Mckelvey, L.M. ve Fussell, J.J. (2011) Social Outcomes Associated with Media Viewing Habits of Low-Income Preschool Children. Early Education and Development, 22(2), 256-273, Routledge.

Çakmak, A. ve Koç, K. (2015). Anaokulu Çocuklarının Televizyon, Kitap, Bilgisayar ve Oyuncaklarla Geçirdikleri Zamanın Niteliğinin İncelenmesi. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 14(2), 513- 534

Decker, J. T. (2010). The portrayal of gender in the feature-length films of pixar animation studios: A content analysis [Doktora Tezi]. Auburn University.

Dorr, A., Kovaric, P. ve Doubleday, C. (1989). Parent-child coviewing of television. Journal Of Broadcasting and Electronic Media, 33, 71-83.

Doğan, A. ve Göker, G. (2012). Tematik Televizyon ve Çocuk: İlköğretim Öğrencilerinin Televizyon İzleme Alışkanlıkları. Milli Eğitim, 194, 5-30.

Duch, H., Fisher, E. M., Ensari, I. ve Harrington, A. (2013). Screen time use in children under 3 years old: A systematic review of correlates. International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity, 10, 102.

Duchene, L. (2006). Probing Question: Does eating while watching TV harm kids? https://news.psu.edu/story/141257/2006/08/07/research/probing-question-does-eating-while-watching-tv-harm-kids

Ercan, E. ve Demir, F. (2015). Yetiştirme kuramı: Anadolu üniversitesi fen fakültesinde yapılan araştırma [Cultivation theory: A research at anadolu university faculty of sciences]. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 3(1), 127-144.

Erdoğan, S. ve Baran, G. (2008). A study of parents regarding television watching habits of their children in the four-six age group. The Social Sciences, 3(3), 245-248.

Evans, C. A., Jordan, A. B. ve Horner, J. (2011). Only two hours? A qualitative study of the challenges parents perceive in restricting child television time. Journal of Family Issues, 32, 1223-1244.

Eyimaya, A.O. ve Irmak, A.Y. (2021). Relationship Between Parenting Practices and Children's Screen Time During the COVID-19 Pandemic in Turkey. Journal of Pediatric Nursing, 56, 24-29.

Fikkers, K.M., Piotrowski, J.T. ve Valkenburg, P.M. (2017). A matter of style? Exploring the effects of parental mediation styles on early adolescents’ media violence exposure and aggression. Computers in Human Behavior, 70, 407-415.

Gülay, H., (2011). The evaluation of the relationship between the TV viewing habits and peer relations of preschool children. International Journal of Academic Research, 3(2), Part III

Gündoğdu, Z., Seytepe, Ö., Pelit, B.M., Doğru, H., Güner, B., Arıkız, E., Akçomak, Z., Kale,E.B., Moran, İ., Aydoğdu, G. ve Kaya, E.(2016).Okul öncesi çocuklarda medya kullanimi. Kocaeli Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(2), 6-10.

Healey, J. (1998). Çocuğunuzun Gelişen Aklı (Çev. Dicleli, A.B.). Boyner Holding Yayınları.

İlhan, V. ve Çetinkaya, Ç. (2013). İlkokul öğrencilerinin tematik çocuk kanallarındaki çizgi filmleri izleme alışkanlıkları. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 34(34), 317-326.

Kanak, M. ve Özyazıcı, K. (2018). An analysis of some variables influencing parental attitudes towards technology and application use and digital game playing habits in the preschool period. Inonu University Journal of the Faculty of Education, 19(2), 341-354.

Karaköse, B., Duman, E., Bozbalak, M., Turunç, N. ve Uygun, S. (2019). Okul öncesi eğitim kurumlarında ekran kullanımının incelenmesi (Bildiri no:280). 14. Ulusal Okul Öncesi Öğretmenliği Öğrenci Kongresi: Çocuğun Ekolojik Dünyası Özet Kitapçığı içinde.

Khan, K. H. ve Cangemi, J. P. (1979). Social learning theory: The role of imitation and modeling in learning socially desirable behavior. Education, 100(1), 41-46.

Kittinger, R., Correia, C. ve Irons, J. (2012). 2012. Relationship between facebook use and problematic internet use among college students. Cyberpsychology Behavior Social Networking, 15(6), 324-327.

Koç, K. (2014). The use of technology in early childhood classrooms: An investigation of teachers’ attitudes. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 13(3), 807-819.

Kol, S. (2017). Erken çocuklukta teknoloji kullanımı. Pegem Akademi.

Lapierre, M. A., Piotrowski, J. T. ve Linebarger, D. L. (2012). Background television in the homes of US children. Pediatrics, 130(5), 839–846.

Lee, S.L, Ward, K.P., Chang, O.D. ve Downing, K.M. (2021). Parenting activities and the transition to home-based education during the COVID-19 pandemic. Children and Youth Services Review, 122.

MEB (2013). Okul Öncesi Eğitim Programı. https://tegm.meb.gov.tr/dosya/okuloncesi/ooproram.pdf adresinden erişilmiştir.

Morgan, M., Shanahan, J. ve Signorielli, N. (2014). Cultivation theory in the twenty‐first century. Fortner, R. S. ve Fackler, P. M. (Eds.). The handbook of media and mass communication theory içinde (ss. 480-497). Malden, MA: Wiley Blackwell.

Nabi, R. L. ve Krcmar, M. (2016). It takes two: The effect of child characteristics on U.S. parents’ motivations for electronic media use. Journal of Children and Media, 10, 285-303.

Nathanson, A. I. (2001). Parent and child perspectives on the presence and meaning of parental television mediation. Journal of Broadcasting & Electronic Media, 45, 201-220.

Özakar, S. ve Koçak, C. (2012). Kitle iletişim araçlarından televizyonun 3-6 yaş grubundaki çocukların davranışları üzerine etkisi. Yeni Symposium, 50(1).

Özdemir, A.A. & Ramazan, O. (2012). Çizgi filmlerin çocukların davranışları üzerindeki etkisinin anne görüşlerine göre incelenmesi. M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 35, 157-173.

Paavonen, E.J., Roine, M., Pennonen, M. ve Lahikainen, A.R. (2009). Do parental co-viewing and discussions mitigate TV-induced fears in young children? Child Care Health Development, 35(6), 773-80.

Pinsonneault, A. ve Kraemer, K. (1993). Research methodology in management information systems. Journal of Management Information Systems - Special Section: Strategic and Competitive Information Systems Archive, 10, 75-105.

Piotrowski, J. T, Jordan, A. B., Bleakley, A. ve Hennessy, M. (2015). Identifying family television practices to reduce children’s television time. Journal of Family Communication, 15, 159-174.

Radyo Televizyon Üst Kurulu-RTÜK (2013). Türkiye’de çocukların medya kulanma alışkanlıkları araştırması. https://www.rtuk.gov.tr/Media/FM/Birimler/Kamuoyu/2013%20Y%C4%B1l%C4%B1%20Ara%C5%9Ft%C4%B1rmalar%C4%B1_0110.pdf adresinden erişilmiştir.

Radyo Televizyon Üst Kurulu-RTÜK (2016). Öğretmenler için el kitabı. https://www.medyaokuryazarligi.gov.tr/userfiles/files/ogretmenler_icin_medya_egitimi.pdf ,

Rideout, V. J. ve Hamel, E. (2006). The media family: Electronic media use in the lives of infants, toddlers, preschoolers and their parents. https://www.kff.org/wp-content/uploads/2013/01/7500.pdf

Rideout, V., Vandewater, E. ve Wartella, E. (2003). Zero to six: Electronic media in the lives of infants, toddlers and preschoolers. Menlo Park, CA: Kaiser Family Foundation.

Strasburger, V. C., Jordan, A. B. ve Donnerstein, E. (2010). Health effects of media on children and adolescents. Pediatrics, 125(4), 756–767.

Tandon, P.S., Zhou, C., Lozano, P. ve Christakis, D.A. (2011). Preschoolers’ total daily screen time at home and by type of child care. J Pediatr, 158, 297-300

Tang, L., Darlington, G., Ma, D. ve Haines, J. (2018). Mothers’ and fathers’ media parenting practices associated with young children’s screen-time: A cross-sectional study. BMC Obesity, 5, 37.

Tarı Cömert, I. ve Kayıran, S.M. (2010). Çocuk ve ergenlerde internet kullanımı. Çocuk Dergisi, 10(4), 166-170.

Türkmen, N. (2012). Çizgi filmlerin kültür aktarımındaki rolü ve pepe. Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 36(2), 139-157.

Valkenburg, P. M., Krcmar, M., Peeters, A. L. ve Marseille, N. M. (1999). Developing a scale to assess three styles of television mediation: “instructive mediation”, “restrictive mediation”, and “social coviewing”. Journal of Broadcasting & Electronic Media, 43, 52-66.

Veziroğlu-Çelik, M., Acar, İ.H., Bilikci, C.A., Şahap, G. ve Yalvaç, B.M. (2018). Çocuk, teknoloji ve medya: okul öncesi ve sınıf öğretmenlerinin görüşleri üzerine bir çalışma. Turkish Studies Information Technologies & Applied Sciences Volume, 13(6), 147-164

Vossen, H.G.M., Piotrowski, J.T. ve Valkenburg, P.M. (2014). Media use and effects in childhood. J.F. Nussbaum (Ed.), The handbook of lifespan communication içinde (ss. 93-112). Peter Lang Publishing.

Warren, R. (2001). In words and deeds: Parental involvement and mediation of children’s television viewing. Journal of Family Communication, 1, 211.

Wartella, E.A. (2013). Medya, Beslenme ve Çocukluk Obezitsi. I. Türkiye Çocuk ve Medya Kongresi Bildiriler Kitabı, 2, 243-252.

Wartella, E., ve Robb, M. (2011). Historical and recurring concerns about children’s use of the mass media. S. L. Calvert, & B. J. Wilson (Ed.), The handbook of children, media, and development (7-26). Wiley- Blackwell.

Wulfert, E. (2014). Social learning according to Albert Bandura. Salem Press Encyclopedia of Health.

Yalçın Irmak, A. ve Ardıç, A. (2018). Dijital oyunların çocuk ve ergenler üzerindeki etkileri: literatür inceleme. Gençlik Araştırmaları Dergisi, 6(16), 71-84.

Yavuzer, H. (2013). Çocuğu tanımak ve anlamak (11. Baskı). Remzi Kitabevi.

Yazar, A. (2007). 1914-2006 Okul öncesi eğitim programlarında yaratıcılığın incelenmesi [Yüksek Lisans Tezi], Erzurum.

Yorulmaz, B. (2013). Pepee çizgi filminin din ve değerler eğitimi açısından değerlendirilmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 6(24), 438-448.

YÖK (t.y.). Okul öncesi öğretmenliği lisans programı. https://www.yok.gov.tr/Documents/Kurumsal/egitim_ogretim_dairesi/Yeni-Ogretmen-Yetistirme-Lisans-Programlari/Okul_Oncesi_Ogretmenligi_Lisans_Programi.pdf

Zimmerman, F. J., Christakis, D. A., & Meltzoff, A. N. (2007). Television and DVD/Video viewing in children younger than 2 years. Archives of Pediatrics & Adolescent Medicine, 161, 473-479.

Yayınlanmış
2022-05-16
Nasıl Atıf Yapılır
Çiçek, R., & Şahin, V. (2022). Okul Öncesi Öğretmenlerinin Sınıfta Ekran Medyası Kullanım Şekilleri ve Tercihlerinin İncelenmesi. Yaşadıkça Eğitim, 36(2), 472-490. https://doi.org/10.33308/26674874.2022362425
Bölüm
Araştırma Makaleleri